و اصلا ( راوياراى هندى ) نيست « 1 » در بين كابل شاهان باعتبار آئين پرستش و يا نامهاى خصوصى خاندانها از طرف مورخان نامهاى تگين شاهيان و برهمن شاهان و هندو شاهان و نپكى ملكان و غيره نيز اطلاق گرديده ، ولى من ايشان را به اعتبار منطقهء سلطنت و حكمرانى آنها صرف كابلشاهان ميگويم ، كه در جنوب هندوكش و كابلستان تا نهايت ولايت گندهارا يعنى تكسيلا حكمرانى داشته‌اند « 2 » و سرحد شمالى كشور ايشان بقول اليعقوبى غوروند ( غوربند كنونى ) بود ، و آن شهريست بين بلخ و باميان كه برين شهر شير باميان حكمرانى كردى « 3 » معلومات ما دربارهء كابلشاهان نهايت اندك و از منابع پراگنده است كه كتب چينى و هندى و عربى و فارسى و مسكوكات و تصاوير رنگه ديوارى و مجسمه‌هاى مكشوفه باشد ، و مورخان ايشانرا بنامهاى مختلف ياد كرده‌اند و قدر مسلم آنست كه اين كابلشاهان و خاندانهاى معاصر ايشان در هر گوشه افغانستان از عناصر مختلط كوشانى هفتلى بوده كه در كاپيسا و باميان و غرجستان و قندوز و گرديز و ويهند مركزها داشته‌اند . لقب شاهى براى اين خاندان حكمرانان كابل تا حدود 381 ه كه بعد از دست دادن كابل در ويهند كنار سند حكم ميراندند ، نيز استعمال ميشد ، و طوريكه محمد بن عبد الجبار عتبى ( متوفى 427 ه ) مىنويسد : چون امير سبكتگين بر چيپال غالب آمد ، به گرفتن هزار هزار ( يك مليون ) درهم شاهيه با او صلح نمود « 4 » اين دراهم شاهى منسوبند به همين سلالهء شاهان ، و عتبى در ديگر موارد دراهم شاهيه را استعمال نكرده ، و دراهم مطلق ميگويد ، و فقط در وقايعى كه به قلمرو شاهيان

--> ( 1 ) - براى شرح و دلائل اين مقصد رسالهء زبان درى تاليف من خوانده شود . ( 2 ) - محمد ناظم حدود كشور هندو شاهان ويهند را كه از بقاياى كابلشاهان‌اند شرقا تا مجارى چناب و از كوههاى كشمير تا حدود ملتان مىنويسد ( حيات سلطان محمود 203 ) ( 3 ) - البلدان احمد بن واضح اليعقوبى ص 51 طبع دوم نجف 1957 م ( 4 ) - تاريخ يمينى طبع دهلى ص 26